De elektrische excursie

Eindelijk, na lang wachten is hij gearriveerd, het nieuwste excursievoertuig voor de Oostvaardersplassen. Al lange tijd bestond de wens, om naast de al aanwezige bolderkar (een kar waarin 35 – 40 personen kunnen plaatsnemen, en die getrokken wordt door een tractor), een mogelijkheid te hebben voor groepen tussen de 8 en 20 personen een bezoek te kunnen brengen verder de Oostvaardersplassen in. Tot nog toe moest er steeds met de bolderkar gereden worden. Dit betekende niet alleen de noodzakelijke extra inzet van een chauffeur, maar hierdoor ook extra hoge kosten. Natuurlijk is de beleving vanuit een open bolderkar met een tractor wel zeer fraai. Maar het rijden zonder geluid, met een transparant dak, volop uitzicht rondom en met het besef dat het minder milieubelastend is dan een dieselmotor verdient toch wel de voorkeur. Zeker nu de bronstexcursies er zijn, en het machtige geluid van de burlende herten weer klinkt wil je zo min mogelijk andere  geluiden om je heen.

Dit is het eerste elektrische voertuig van deze capaciteit (20 personen) dat bij Staatsbosbeheer ingezet wordt. Ik heb begrepen, dat ook voor de importeur dit één van de eerste leveringen van een dergelijk voertuig is. Best kans dat er nog wat kinderziekten opduiken, maar ik ben ervan overtuigd dat deze wel weer opgelost zullen worden.

Dit voertuig past ook prima bij Staatsbosbeheer, want wij willen ook op het gebied van onze voertuigen zo natuurvriendelijk en duurzaam mogelijk zijn.

Natuurlijk blijft het achtpersoonsbusje voor de fotografensafari gewoon rijden, en voor groepen boven de twintig personen rijdt nog steeds onze bolderkar. Kijk voor meer informatie over de excursiemogelijkheden bij de Oostvaardersplassen op de website van Staatsbosbeheer.

Sneeuwganzen op bezoek

Even een kort berichtje over enkele waarnemingen die afgelopen weekend gedaan zijn in en rond de Oostvaardersplassen. Donderdag en vrijdag waren er zeven sneeuwganzen te zien vanaf het Wigbelseiland, en de observatiehut de Zeearend. Vanaf de Praambult werden twee volwassen zeearenden gezien. De Jan van den Boschheuvel leverde drie zeearenden op, waar van in ieder geval één een vogel van circa drie jaar oud was. Waarschijnlijk zijn er nu totaal vier zeearenden in en rond de Oostvaardersplassen aanwezig. Nog steeds zijn de vossen goed te zien, en is de bronst nu, nog steeds bescheiden, toch begonnen.

Het spektakel van de bronst

Alvast een voorproefje van het spektakel van de bronst, binnenkort te zien in de Oostvaardersplassen:
Burlende edelherten in de Oostvaardersplassen

Burlende edelherten in de Oostvaardersplassen

De herten proberen de hindes binnen hun territorium te halen
De herten proberen de hindes binnen hun territorium te halen
De dreiging hangt in de lucht
De dreiging hangt in de lucht
Alleen dreigen of gaan ze met elkaar op de vuist
Alleen dreigen of gaan ze met elkaar op de vuist
Twee edelherten met elkaar op de vuist: het geweiengekletter
Twee edelherten met elkaar op de vuist: het geweiengekletter

 

 

Wachten op de bronst

Het is er weer tijd voor, de bronst van de edelherten. Elk jaar, omstreeks deze tijd, trekken de vrouwelijke herten (hindes) en mannelijke herten (geweidragers) weer naar elkaar toe. Het is hét moment van het jaar dat bij de edelherten in het teken van de voortplanting staat. De mannelijke dieren hebben vanaf half augustus hun geweien geveegd, en nu komt eindelijk het gewei in al zijn pracht tot uiting.

Ik vind het een prachtige tijd van het jaar.  Het wordt kouder, de dagen korten, en als ik ’s ochtends bij het werk aan kom  hoor ik al de eerste herten die hun geburl laten horen. Het is ook de tijd in het jaar waarin wij veel excursies doen, bijna elke avond vertrekt er een groep mensen die heel erg veel belangstelling hebben voor deze unieke gebeurtenis.

Het is ook magnifiek; de schemering en de ondergaande zon, het gegak van de ganzen die terugkeren naar hun slaapplaats, een kudde paarden die stof opwerpt en dan het vreemde, oergeluid van het burlen van de herten die hun concurrenten op afstand willen houden, maar tegelijk de hindes binnen hun territorium willen halen. Met een  beetje geluk weerklinkt er het gekletter van een paar geweidragers die alleen burlen niet genoeg vinden om hun concurrent op afstand te houden, maar die werkelijk op de vuist (het gewei) gaan. Over het algemeen zonder ernstige verwondingen, maar incidenteel als er iets fout gaat kunnen zij elkaar wel verwonden, soms met fatale afloop. Ook dit houden we natuurlijk in de gaten.

Dit spektakel staat ons nu weer te wachten, en ik moet zeggen, ik vind het laat dit jaar. Of het komt door de hogere temperaturen, weet ik niet, maar nog even geduld en dan…

Beheer nader bekeken

Op verzoek van de minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV), wordt het beheer van de grote grazers in de Oostvaardersplassen van de afgelopen vier jaar onder de loep genomen. Deze taak is weggelegd voor de International Comité on the Management of the large herbivores in the Oostvaardersplassen (ICMO). Natuurlijk brengen ze ook een bezoek aan het gebied zelf. Afgelopen vrijdag stond dat op de agenda.

Deze commissie heeft al eerder advies gegeven. In 2006 had de commissie als opdracht om te zoeken naar een passend beheer voor de grote grazers die sinds 1984 in de Oostvaardersplassen leven. Het advies dat toen is uitgebracht is hier te lezen. In de commissie zitten deskundigen vanuit diverse disciplines; zo zijn er populatiedeskundigen, ethici, ecologen, veterinaire deskundigen en anderen. Staatsbosbeheer heeft dit advies in het beheer de afgelopen vier jaar uitgevoerd. Het was sowieso de bedoeling dat het ICMO na een aantal jaar opnieuw het beheer zou evalueren.

Nu, na vier jaar is dat moment aangebroken. Iets eerder dan gepland omdat de Tweede Kamer na de situatie van afgelopen winter graag eerder een evaluatie wilde hebben. Daar heeft de minister van LNV gehoor aan gegeven en de evaluatie een jaar naar voren gehaald.  Het ligt in de verwachting, dat de commissie begin november hun bevindingen in de vorm van een advies naar de minister van LNV sturen.

Uiteraard kan de commissie ook deze keer weer op alle medewerking rekenen, zowel van Staatsbosbeheer, als van anderen waar zij mee zal overleggen. Overigens bepaalt de commissie wie ze willen spreken. Tijdens het  bezoek van afgelopen vrijdag aan de Oostvaardersplassen zijn veel onderwerpen ter sprake geweest. Het is een spannende tijd en ik ben benieuwd naar het eindoordeel van de commissie. Maar ik zie de uitslag van deze evaluatie met vertrouwen tegemoet.

Het dilemma met de slechtziende vos

Afgelopen vrijdag was ik op pad in de Oostvaardersplassen met een fotograaf. Er moesten opnamen gemaakt worden voor een expositie over Flevoland, en natuurlijk kunnen daarbij foto’s uit de Oostvaardersplassen niet ontbreken. Tijdens onze rit zagen wij een jonge vos. Het is in de Oostvaardersplassen gebruikelijk om ook overdag vossen te zien. Want de vossen leven hier onbezorgd en worden niet verstoord door de mens, waardoor zijn natuurlijke gedrag weer zichtbaar is. Dit dier bleek volstrekt niet schuw te zijn en verkeerde op zich in een goede conditie. Halverwege tussen de vos en ons in lagen de restanten van een hert dat afgelopen winter was geschoten. Blijkbaar wist de vos dit want hij liep hier recht op af, begon smakelijk aan de restanten te kluiven en trok er nog wat stukken af.

Moeten wij wat doen?
Toen wij wat dichterbij kwamen was te zien dat het dier in ieder geval aan één oog blind moest zijn, het tweede oog was niet goed in beeld te krijgen. Natuurlijk kwam bij ons de vraag op: wat moeten wij doen, en nog belangrijker: moeten wij wat doen? In eerste instantie was mijn reactie: dit dier is ’zielig’ en zou geschoten moeten worden. Maar na even verder te hebben nagedacht, en na één en ander  doorgesproken te hebben met een collega-boswachter, realiseerde ik mij dat dit dier van het voorjaar geboren is, de hele zomer prima zijn kostje bij elkaar gescharreld heeft, en ook in de komende tijd zeker voedsel zal blijven vinden. Blijkbaar redt hij zich dus prima. Is het dan logisch om hem af te schieten of laat ik hem lopen?

Ik heb gekozen voor het laatste. Ik denk niet dat ik het recht heb om een dier te doden dat nog jong is, en volop bezig is met overleven, en daar blijkbaar ook nog in slaagt. Natuurlijk, als duidelijk zou zijn geweest dat het diertje pijn had, en een lijdensweg (wat is dat eigenlijk?) doormaakte zou het verhaal anders zijn. Wel zal ik in de toekomst vaker uitkijken naar deze vos. Mocht ik me toch vergist hebben, dan kan ik altijd alsnog ingrijpen. 

 

Lees meer over vossen op de website van de Zoogdiervereniging

Seizoensbericht Oostvaardersland

Binnen Staatsbosbeheer verschijnt regelmatig informatie over de gebeurtenissen in en rond de terreinen in de vorm van een nieuwsbrief. Ook voor de Oostvaardersplassen bestaat er een nieuwsbrief: Oostvaardersland. Deze verschijnt ieder seizoen.

Belangstellenden kunnen zich hierop abonneren via het volgende e-mailadres:
g.breemen@staatsbosbeheer.nl
Geef in uw mail aan of u de gedrukte of de digitale versie van de nieuwsbrief wilt ontvangen.

P.S.: de bronst is nog steeds niet begonnen, alhoewel enkele herten hun keel wel beginnen te ‘schrapen’.